Toezicht en risico-beheersing

Risicobeheersing- en controlesystemen

 

Het risicobeheersing- en controlesysteem is opgezet en geïmplementeerd met als doel inzicht te krijgen in de mate waarin en te borgen dat de strategische en operationele doelstellingen van Royal Reesink worden gerealiseerd, de financiële rapportages betrouwbaar zijn en relevante wet- en regelgeving wordt nageleefd. Royal Reesink’s beleid is erop gericht risico’s zoveel mogelijk te mitigeren, en de kans op en impact van risico’s te verkleinen.

Risicobeheersing- en controlesysteem

De divisies van het segment Reesink Equipment en het segment Reesink Industries worden geleid door een (divisie)directeur die hierbij ondersteund wordt door een controller. De CEO en CFO van Royal Reesink hebben op maandelijkse basis overleg met de (divisie)directeuren en controllers over de realisatie van de strategie en doelstellingen en over de werking van het interne risicobeheersing- en controlesysteem van de divisie of het segment waar ze leiding aan geven. Vanaf 1 januari 2015 is het dagelijks bestuur van Royal Reesink in handen van een Executive Committee, onder voorzitterschap van de CEO. Het Executive Committee bestaat daarnaast uit de CFO, de (divisie)directeuren en degenen die verantwoordelijk zijn voor human resource management (HRM) en legal. Dit bevordert het ten uitvoer brengen van de strategie en het realiseren van synergiën.

Het controlesysteem voor de beheersing van de risico’s kan als volgt op hoofdlijnen worden beschreven: in 2015 is voor de planning & control cyclus, risicomanagement, boekhouding, rapportage en accountantscontrole de Reesink Group Accounting Manual geïmplementeerd. Dit in aanvulling op de reeds aanwezige Code of Conduct, klokkenluidersregeling, richtlijnen voor financieringen, richtlijnen voor verzekeringen en het reglement voor de insider. Periodiek rapporteren onze bedrijven via een Corporate Performance Managementsysteem de performance indicatoren van de (handels-)activiteiten. Daarnaast worden met behulp van een treasury- en een business intelligence tool de ontwikkeling van de liquiditeiten en handels­activiteiten zeer frequent gemonitord. Maandelijks worden de behaalde resultaten, in vergelijking tot het budget, gerapporteerd en geanalyseerd en ieder kwartaal wordt, indien nodig, de prognose voor het hele jaar bijgesteld. In het periodieke directieoverleg op niveau van segment, divisie en/of handelsmaatschappij worden uitvoerig de marktomstandigheden, de resultaten, de prognoses, het geïnvesteerd vermogen, de cash flow, de investeringen, de organisatie en de risico’s besproken. In 2015 zijn ook belangrijke stappen gezet in het harmoniseren van het IT-landschap en het definiëren van de IT Strategie en IT Governance. Dit proces zal in 2016 zijn vervolg krijgen.

De directie van Royal Reesink rapporteert de belangrijkste performance indicatoren maandelijks aan de Raad van Commissarissen. Per kwartaal brengt de directie aan de Raad van Commissarissen verslag uit over de financiële prestaties gericht op gerealiseerde resultaten, cashflow en balansposities afgezet tegen de prognose voor het betreffende jaar, vergelijkbare periode voorgaand jaar en het opgestelde en goedgekeurde budget. Tevens wordt per kwartaal de verwachting voor het gehele jaar in de vorm van prognoses uiteengezet en toegelicht. De directie en de Raad van Commissarissen bespreken minimaal één keer per jaar de strategie, het budget voor de korte termijn en het business plan voor de lange termijn. Het verloop en de uitkomsten van deze vergaderingen worden formeel vastgelegd.
De Raad van Commissarissen komt in ieder geval vijf keer per jaar bijeen om onder andere de kwartaalcijfers en het budget te bespreken. Indien dit nodig wordt geacht, komt de Raad van Commissarissen vaker bijeen.

Ernst & Young Accountants LLP (Ernst & Young)) heeft als externe accountant, voor zover relevant voor de jaarrekeningcontrole, de werking van het interne risicobeheersings- en controlesysteem getoetst en hierover een management letter uitgebracht met bevindingen en een aantal aanbevelingen. De Raad van Commissarissen heeft deze aanbevelingen ter verbetering van het interne risicobeheersings- en controlesysteem ter harte genomen en zal er op toezien dat ze, waar mogelijk, worden doorgevoerd. De strategische, financiële verslaggeving, operationele en compliance risico’s gericht op de ondernemingsdoelstellingen worden doorlopend geïdentificeerd en geanalyseerd en indien nodig worden er beheersingsmaatregelen geïmplementeerd om de risico’s te beperken. Voor het realiseren van de doelstellingen op zowel strategisch als operationeel niveau is het belangrijk dat de organisaties op het gebied van HR, ICT en F&A in staat zijn en blijven om de primaire activiteiten te ondersteunen en de hieraan verbonden risico’s te mitigeren. Zeker voor de kleinere entiteiten achten wij concentratie van deze activiteiten ondersteunend aan een adequate risicobeheersing.

Royal Reesink heeft, zowel nationaal als internationaal, de fiscale dienstverlening zoveel mogelijk ondergebracht bij één internationaal gerenommeerde partij met centrale coördinatie in Nederland. Dit geldt ook voor de (internationale) verzekeringen.

 

Strategische risico’s

Afhankelijkheid van leveranciers

Royal Reesink heeft de laatste jaren haar portofolio van leveranciers verder uitgebreid. Ongeveer 75% van de omzet van Royal Reesink is afhankelijk van de A-merken Amazone, Atlas, Claas, Horsch, Kobelco, Kuhn, Linde, MacDon, Terex en Toro waarbij het aandeel in de omzet (en daarmee ook een indicatie op de mogelijke impact op Royal Reesink) van de individuele leverancier zich beweegt binnen een range van 1 tot 40 procent. Een leverancier kan de distributieovereenkomst met Royal Reesink beëindigen, niet verlengen of de voorwaarden wijzigen. Enkele distributieovereenkomsten bevatten een zogenoemde ‘change of control’ clausule. De afhankelijkheid van de leveranciers brengt ook met zich mee dat (i) bij het wegvallen leveranciers dit van directe invloed is op de verkoopkanalen (omzet) van Royal Reesink; en (ii) dat zij met hun productportfolio en innovatiekracht invloed hebben op ons succes en reputatie in de markt.

Maatregelen:

  • Creëren wederzijdse afhankelijkheid door goede performance en strategische
  • positionering
  • Strategische relaties op bestuursniveau
  • Diversificatie portfolio leveranciers

 

Afhankelijkheid van prijzen voor grondstoffen en landbouwproducten (al dan niet beïnvloed door weersomstandigheden, veterinaire- en gewasziekten)

De inkomsten van de eindafnemers van onze producten worden direct en indirect beïnvloed door de prijzen van de grondstoffen en landbouwproducten (onder andere graan, melk en mais). Ook weersomstandigheden (bijvoorbeeld droogte, sneeuw en overstromingen) en veterinaire- en gewasziekten hebben invloed op de inkomsten van een deel van onze eindafnemers. De prijzen voor grondstoffen en landbouwproducten hebben directe invloed op de mogelijkheid van de eindafnemers om (nieuwe) machines van Royal Reesink te kopen en haar betalingsverplichtingen aan Royal Reesink te kunnen voldoen.

Maatregelen:

  • Diversificatie van activiteiten over meerdere product-/marktcombinaties
  • Geografische spreiding van activiteiten

Ontwikkelingen op het gebied van technologie

Technologie speelt een centrale rol bij onze machines en in de markten waarin wij acteren. De stijgende vraag naar duurzamere oplossingen, compactere opslagfaciliteiten, verdere efficiency en lager energieverbruik vraagt om een hogere technologiegraad. Daarnaast neemt de intelligentiegraad van machines toe. Het meedenkend en zelfsturend vermogen van machines en systemen zal processen verder automatiseren en optimaliseren. Automatische machinebesturing (o.a. robotica), smart farming, datamanagement zijn voorbeelden van belangrijke technologische ontwikkelingen. Het risico is dat onze productengamma niet in voldoende mate de technologische ontwikkelingen volgt en dan verminderd aansluit bij de afnemersbehoefte als gevolg waarvan onze afzetmogelijkheden kunnen worden verminderd. De ontwikkelingen op het gebied van technologie dwingt ons ook tot continue monitoring en bijsturing van de toegepaste distributiemodellen.

Maatregelen:    

  • Werken met A-merken met voldoende innovatie- en ontwikkelingskracht
  • Diversificatie van activiteiten over meerdere product-/marktcombinaties
  • Continue monitoren van de technologische ontwikkelingen en afstemming met onze leveranciers hierover
  • Aanpassen distributiemodellen

 

Algemene economische omstandigheden en geopolitieke ontwikkelingen

De algemene economische omstandigheden kunnen invloed hebben op de ontwikkeling van Royal Reesink. De slechte economische omstandigheden in grote delen van Europa waren en/of zijn een bedreiging voor de investeringsbereidheid van onze afnemers en/of overheids­investeringen in (infrastructurele) projecten. Voor de uitvoering van deze projecten worden veelal machines en/of producten gebruikt die Royal Reesink ook levert. Het achterblijven van de investeringsbereidheid bij bedrijven en overheden is van directe invloed op de verkopen van onze machines. Ten aanzien merken wij specifiek op dat het nationaal inkomen van Kazachstan grotendeels afhankelijk is van de exploitatie van oliereserves. De huidige lage olieprijs heeft direct invloed op de algemene economische omstandigheden in Kazachstan en kan daarmee ook onze verkopen in Kazachstan beïnvloeden. Verder kunnen de ontwikkelingen op het gebied van geopolitiek en de internationale betrekkingen leiden tot maatregelen die de activiteiten van Royal Reesink mogelijk beïnvloeden. Een recent voorbeeld hiervan is de Russische boycot van agrarische producten uit Europa.

Maatregelen:

  • Geografische spreiding van activiteiten
  • Diversificatie van activiteiten over meerdere product-/marktcombinaties

 

Wijzigingen in overheidsbeleid (subsidies/overheidsbudgetten)

Wijzigingen in het overheidsbeleid (internationaal, nationaal en lokaal) kan de verkoop van machines door Royal Reesink beïnvloeden. In enkele markten waarin wij actief zijn, spelen subsidies en/of overheidsbudgetten een belangrijke rol. Met name voor de agrarische sector zijn er in de Europese Unie, Kazachstan en Turkije subsidieprogramma’s die invloed hebben op de investeringsbereidheid van onze afnemers. Wanneer vanuit overheden minder budget beschikbaar wordt gesteld voor het verstrekken van subsidies of fiscale faciliteiten kan dit van directe invloed zijn op de investeringsmogelijkheden van onze afnemers. Verdere invloed die overheden kunnen hebben op onze afzetmogelijkheden betreffen (i) de initiatie van investeringen in nieuwe infrastructurele projecten waarbij onze machines een rol kunnen spelen; of (ii) investeringen in onderhoud van openbaar groen; of (iii) het aanbrengen van wijzigingen in de regelgeving op het gebied van bijvoorbeeld duurzaamheid. Denk hierbij aan de continue wijzigende emissie-eisen voor verbrandingsmotoren of de invloed die duurzaamheid heeft op de verschuiving van verbrandingsmotoren naar elektrische aandrijvingen (material handling).

Maatregelen:

  • Geografische spreiding van activiteiten
  • Diversificatie van activiteiten over meerdere product-/marktcombinaties

Operationele risico’s

 

Flexibilisering

Afnemers worden steeds professioneler in hun investeringsbeleid en beoordelen de aanschaf van een machine in toenemende mate op basis van total cost of ownership. Voor de distributeur betekent dit dat het optimaal in kunnen zetten van machines tegen een zo goed mogelijk rendement een steeds sterker verkoopargument wordt. Voorwaarden zijn dan ook flexibiliteit in keuze tussen koop, lease of huur van machines of een combinatie hiervan. Wanneer Royal Reesink onvoldoende in staat is om haar productportfolio op een meer gediversifieerde manier ter beschikking te stellen aan afnemers zal dit van directe invloed zijn op de omzetontwikkeling van Royal Reesink.

Maatregelen:

  • Bij de relevante divisies staan de strategische keuzes als antwoord op de toenemende vraag naar flexibilisering hoog op de agenda van het management
  • Met enkele leasemaatschappijen zijn strategische partnerships ingericht waarmee onze bedrijven invulling kunnen geven aan de gewenste leaseprogramma’s en –acties. Periodiek worden de strategische partnerships in relatie tot de klantbehoefte en wet- en regelgeving gemonitord en waar nodig aangepast
  • Afhankelijk van de product-/marktcombinatie het aanbieden van verhuur van machines

 

Voorraad

Enkele van onze belangrijkste leveranciers produceren de machines op basis van onze verkoopplanning. Deze planning wordt veelal al in het derde kwartaal nader met de leverancier afgestemd. Een onjuiste inschatting van de verkoopplanning kan met zich meebrengen dat gedurende het verkoopseizoen (bepaalde) machines door een te lage bestelhoeveelheid door ons niet verkocht kunnen worden of dat aan het einde van het seizoen een te groot aantal van (bepaalde) machines op voorraad blijven staan. Wanneer wij machines niet kunnen leveren heeft dit direct gevolg voor de omzetrealisatie, maar anderzijds wanneer wij te hoge voorraden (moeten) aanhouden zal leiden tot een hoger financieringsbehoefte van het werkkapitaal.

Maatregelen:

  • Op basis van uitgebreide analyses van de historische verkopen, marktontwikkelingen en verwachtingen van de verkooporganisatie wordt het verkoopplan afgestemd door onze bedrijven met de divisiedirectie en –controlling en/of met de directie van Royal Reesink
  • Het aanbieden van voorkoopprogramma’s op basis waarvan dealers ook in staat zijn vroeg bij ons te bestellen en af te nemen
  • Monitoring beschikbare voorraad (ook met zusterbedrijven die dezelfde machines verkopen) en ouderdom
  • Het initiëren van verkoopprogramma’s voor verouderde machines die bij ons op vooraad staan

 

Productkwaliteit

Onze bedrijven leveren machines, onderdelen, toebehoren, oplossingen voor GPS-techniek en precisielandbouw en hydraulische componenten en systemen. Voor de kwaliteit van deze producten zijn wij voor een belangrijk deel afhankelijk van de prestaties van onze leveranciers. Bij het engineeren, assembleren van hydraulische systemen en het opbouwen van GPS-techniek en het verzorgen van connectiviteit tussen de tractor en het werktuig is het invullen van de kwaliteitsbehoefte van de eindklant (volledig) onze verantwoordelijkheid. Gebreken aan de door ons geleverde producten binnen de garantieperiode leiden tot claims onder de garantie. Indien een bepaald type product veel gebreken vertoont, kan dit de verkopen negatief beïnvloeden en zelfs tot reputatieschade leiden.

Maatregelen:

  • Werken met A-merken
  • Investeren in goed gekwalificeerde medewerkers
  • Inrichten adequate projectmanagement voor het engineeren en verzorgen van connectiviteit
  • Inspectieprocedures voor levering en kwaliteitsprocedures al of niet met certificeringen zoals ISO of CE-markering
  • Adequaat garantieprocedure waarbij het risico over de garantieperiode is afgedekt door fabrieksgarantie eventueel aangevuld met een garantieverzekering. Bij een enkele leverancier is geopteerd voor het verkrijgen van een vaste vergoeding in plaats van claimen onder de fabrieksgarantie

 

Gefragmenteerde ICT-omgeving

De acquisities leidden tot een gefragmenteerde IT-omgeving. Dit beïnvloedt de strategische en operationele doelstellingen van Royal Reesink als groep en de inrichting van de beheer­omgeving.

Maatregelen:

  • Voor de beheersing van de risico’s is een uitgebreid systeem ontwikkeld die mede is ingericht op beheersing van decentraal opererende organisaties (zie ‘Risicobeheersing- en controlesysteem’)
  • Afronding van de ICT-strategie voor de komende drie jaar en afronding van de inrichting van de ICT Governance
  • In het ICT-plan is harmonisatie van de (ERP-)omgevingen het uitgangspunt. Vooral bij de equipment-bedrijven (serienummer staat overal centraal) wordt dit nagestreefd
  • Verdere afstemming van de ICT-organisatie ter invulling van de ICT-strategie en ICT Gover­nance


De risicobereidheid van Royal Reesink met betrekking tot de operationele risico’s is te kwalificeren als laag. Het niet voldoende mitigeren van de operationele risico’s heeft direct gevolgen op de operational excellence in haar breedste betekenis en beïnvloed de winstgevendheid van Royal Reesink. Om de operationele risico’s te mitigeren investeert Royal Reesink continue in de kwaliteit van de organisatie (medewerkers, ICT en processen). Daarnaast wordt geïnvesteerd in de inrichting van de organisatie c.q. samenwerkingsverbanden gericht op een zo laag mogelijke total cost of ownership voor onze afnemers.

 

Financiële risico’s

Kredietrisico

Kredietrisico is het risico van financieel verlies voor Royal Reesink indien een afnemer van goederen of diensten de aangegane contractuele financiële verplichtingen niet nakomt.
De blootstelling aan kredietrisico van Royal Reesink wordt hoofdzakelijk bepaald door de individuele kenmerken van de afzonderlijke afnemers. Het intensieve contact met onze afnemers al of niet als onderdeel van de dealerorganisatie, is belangrijk voor het beperken van het kredietrisico. Afnemers waarvoor geen kredietlimiet is afgegeven (intern of door de verzekeraar) kunnen alleen zaken doen met Royal Reesink op basis van gegarandeerde betaling. Bij Reesink Green Equipment is in enkele gevallen sprake van concentratie van kredietrisico’s bij debiteuren die deels worden gemitigeerd door de kredietverzekering.

Maatregelen:

  • Intensief contact met onze afnemers
  • Vaststellen interne kredietlimieten door eigen onderzoek naar de kredietwaardigheid van (nieuwe) afnemers op basis van onder andere externe rapporten, jaarverslagen en betaalhistorie. De interne kredietlimieten worden minstens één keer per jaar herzien
  • Kamps de Wild en Reesink Staal hebben een kredietverzekering
  • Leveren onder eigendomsvoorbehoud (waar mogelijk)
  • Stringent debiteurenbeheer
  • Rapportages via het business intelligence-tool (op dagbasis) en Corporate Performance Managementsysteem (maandelijks) over ontwikkelingen betaalgedrag en debiteurenportefeuille. Deze ontwikkelingen zijn vast onderdeel van het directieoverleg op het niveau van segment, divisie en/of handelsmaatschappij

 

Liquiditeitsrisico

Liquiditeitsrisico is het risico dat Royal Reesink niet (tijdig) aan haar financiële verplichtingen kan voldoen. Voor het plegen van investeringen, dagelijks beheer van werkkapitaal en obligo’s (letter of credit) wordt beschikt over een financieringsfaciliteit van € 140 miljoen. De financieringsovereenkomst met ABN AMRO Bank, Rabobank, Commerzbank en BNP Paribas werd op 12 mei 2015 geëffectueerd en kent een duur van vijf jaar. Daarnaast zijn er enkele kleinere kredietfaciliteiten. De omvang van de financiering biedt Royal Reesink de ruimte om invulling te geven aan haar groeistrategie, zowel autonoom alsook door acquisities. Royal Reesink beperkt dit risico door uit te gaan van een garantievermogen van 40% zodat het mogelijk is, indien nodig, extra (tijdelijk) additioneel vermogen aan te trekken.

Maatregelen:

  • Monitoring resultaatsontwikkeling en werkkapitaal
  • Monitoring cashposities
  • Monitoring van reguliere investeringen in activa
  • Actualiseren financiële modellen met (mogelijke) acquisities

 

Renterisico

De rentedragende schulden bestaan uit langlopende schulden en schulden aan kredietinstellingen. Deze schulden kennen een variabele rente bestaande uit (overwegend) 1- of 3-maands EURIBOR verhoogd met een vaste renteopslag.

Het risico van een rentestijging is in samenspraak met de Raad van Commissarissen niet afgedekt. Dit risico was voor 2015 als volgt te kwantificeren: een stijging van de variabele rente met 100 basispunten zou leiden tot een € 954.000 hogere financieringslast, een daling van de variabele rente met 100 basispunten tot een daling van de financieringslast met € 13.000 (Euribor-tarief is al nagenoeg 0%).

Valutarisico

Valutarisico’s is het risico dat Royal Reesink loopt bij waardeveranderingen in financiële instrumenten of een transactierisico als gevolg van in- en verkopen in vreemde valuta. Gedurende het jaar worden goederen in buitenlandse valuta’s zoals Amerikaanse dollars, Canadese dollars, Turkse Lira en Kazachstaanse Tenge ingekocht.

Daarnaast is sprake van translatierisico’s als gevolg van omrekenverschillen op netto-investeringen in geconsolideerde buitenlandse entiteiten. Deze omrekenverschillen worden rechtstreeks verantwoord in het eigen vermogen in de wettelijk reserve omrekenverschillen. Royal Reesink dekt dit translatierisico niet af.

In opkomende landen is het valutarisico hoger en is op de valutamarkt ook niet tegen redelijke condities te mitigeren. In augustus 2015 heeft Kazachstan haar monetair stelsel losgelaten met als gevolg een forse devaluatie van de lokale valuta.

Maatregelen:

  • In Kazachstan wordt gestreefd naar een ‘natuurlijke’ hedge. De machines die in dollars (USD en CAD) worden gekocht, worden verkochte en de afnemers betalen voor deze machines in USD Turkije worden de machines verkocht met als basis een prijslijst in euro’s
  • In Turkije worden de machines verkocht met als basis een prijslijst in euro’s
  • In overige gevallen is het beleid het valutarisico volledig op elk afzonderlijk bestelmoment af te dekken

 

Kapitaal

De activiteiten van Royal Reesink zijn kapitaalsintensief. Om het vertrouwen van investeerders, leveranciers (crediteuren) en de markt te behouden is het beleid gericht op het handhaven van een sterke kapitaalpositie. Zodoende blijft er ook ruimte voor het verwezenlijken van de groeidoelstellingen door autonome groei en door acquisities.

Maatregelen:

  • Streven naar een garantievermogen (zie hier) van 40%
  • Rekening houdend met de groeidoelstellingen zal in beginsel tussen 40%-55% van het aan de aandeelhouders ter beschikking staande resultaat worden uitgekeerd
  • Uitbreiding van het geplaatste aandelenkapitaal ter gedeeltelijke financiering van acquisities
  • Bevorderen verhandelbaarheid van het aandeel door onder andere uitbreiding investor relationsbeleid en de aanstelling van SNS Securities als liquidity provider

De vennootschap en haar dochterondernemingen zijn niet onderworpen aan van buitenaf opgelegde kapitaalvereisten anders dan in deze jaarrekening vermeld.

De risicobereidheid van Royal Reesink met betrekking tot de financiële risico’s is te kwalificeren als gemiddeld hetgeen voornamelijk wordt gedreven door het niet (kunnen) afdekken van het translatierisico op onze netto-investering in buitenlandse entiteiten en het afdekken van het renterisico.

Compliance risico’s

Fraude en corruptie

Royal Reesink is actief in meerdere landen. Voor een aantal landen geldt een verhoogd risico op fraude en corruptie als gevolg van culturele en lokale aspecten. Eerlijk zaken doen en Integriteit staat bij Royal Reesink hoog in het vaandel. Interne richtlijnen en interne controle maatregelen moeten bijdragen aan het mitigeren van dit risico. Alle medewerkers zijn door middel van de Code of Conduct op de hoogte van deze richtlijnen en het is tevens de taak van het lokale management om op de naleving van de Code of Conduct toe te zien. De Code of Conduct is mede gebaseerd op onze normen en waarden waarin behoorlijk bestuur, mensenrechten, eerlijk zakendoen en maatschappelijke betrokkenheid zijn verankerd.

Maatregelen:

  • Voorbeeldgedrag, bespreekbaarheid, uitvoerbaarheid van doelen en het centraal stellen van het klantbelang
  • Interne richtlijnen en interne controle maatregelen, waaronder een Code of Conduct en klokkenluidersregeling en een periodieke toets door management en (groeps-)controlling van de interne processen aangevuld met een frauderisico assessment op basis van de fraudedriehoek (kans, druk en rationale)


De risicobereidheid van Royal Reesink met betrekking tot de compliance risico’s is te kwalificeren als laag. Eerlijk zaken doen en integriteit staat bij Royal Reesink hoog in het vaandel. Een cultuur gebaseerd op onze normen en waarden aangevuld met interne richtlijnen en interne controle maatregelen dragen bij aan het mitigeren van compliance risico’s.

De directie is van mening dat het interne risicobeheersing- en controlesysteem van Royal Reesink als groep adequaat en effectief is en dat de financiële verslaggeving vrij is van materiële onjuistheden. Ondanks onze dagelijkse bezigheden met de beheersing van de risico’s, bestaat er geen absolute zekerheid dat onjuistheden van materieel belang, fouten, fraude, verliezen of onrechtmatige handelingen voorkomen kunnen worden. In het navolgende figuur zijn de impact en trends van de hierboven omschreven risico’s gegroepeerd per kwadrant weergegeven. De trend wordt nader verklaard door het weergeven van een stijging, daling of het gelijk blijven van het betreffende risico ten opzichte van voorafgaand verslagjaar gemeten als resultante van enerzijds impact en anderzijds waarschijnlijkheid van het risico. Het risicomodel is dynamisch en wijzigt door externe omstandigheden. Dit wordt frequent gemonitord en de bestaande maatregelen worden op effectiviteit getoetst. Indien nodig worden aanpassingen in het interne risicobeheersing- en controlesysteem doorgevoerd. Ook in 2015 is er veel aandacht geweest voor het monitoren van de externe omstandig­heden en heeft dit in 2015 ook geleid tot het aanpassen c.q. aanscherpen van het interne risicobeheersing- en controlesysteem.

 
 
 

 
 
 
Add to basket
View basket
Contact
Download center